China International Capital Corporation (CICC), một trong những ngân hàng đầu tư hàng đầu Trung Quốc, ước tính các nhà xuất khẩu nước này chỉ phải chịu 9% gánh nặng từ chính sách thuế quan mà Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt trong nhiệm kỳ thứ hai.

Nếu con số trên chính xác, điều đó cho thấy các nhà xuất khẩu Trung Quốc có sức mặc cả đáng kể trong hoạt động thương mại với Mỹ.   

Trái với kết quả nghiên cứu của CICC, giới chức Mỹ - bao gồm Bộ trưởng Bộ Tài chính Scott Bessent - tuyên bố Washington là bên chiến thắng trong cuộc chiến thuế quan, tờ South China Morning Post (SCMP) cho hay. 

Trong một lưu ý vào ngày 31/8, các nhà phân tích của CICC viết: “Các nhà nhập khẩu Mỹ - bị kẹp giữa chuỗi cung ứng - khó có thể chuyển toàn bộ phần chi phí gia tăng vì thuế quan sang phía người tiêu dùng cũng không thể dồn hết cho các nhà nhập khẩu. Do đó, họ buộc phải thu hẹp biên lợi nhuận của chính mình”.

CICC - ngân hàng thuộc sở hữu một phần của nhà nước Trung Quốc - tiến hành nghiên cứu này để đánh giá giả thuyết rằng các nhà xuất khẩu có thể hạ giá bán để giảm thiểu tác động của thuế quan.

Nhóm tác giả đã tìm cách tính toán phần chi phí mỗi bên trong chuỗi cung ứng phải chịu thông qua phân tích hồi quy so sánh quy mô lô hàng, mức thuế quan và biến động giá hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ.

Ví dụ, kể từ tháng 4 đến tháng 7, giá trung bình của hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc chỉ giảm 2,4%, trong khi đó thuế quan hiệu lực lại tăng tới 27 điểm %.

Các tác giả nhận định: “Kết quả phần nào phản ánh lợi thế cạnh tranh và khả năng mặc cả mạnh mẽ của hàng hóa Trung Quốc”.

Theo tính toán của CICC, các nhà xuất khẩu Trung Quốc chỉ chịu 9% gánh nặng thuế quan, thấp hơn nhiều so với mức trung bình 40% của các nước còn lại. Trong khi đó, các nhà nhập khẩu Mỹ phải gánh tới 50%, còn 8 - 10% còn lại được chuyển sang người tiêu dùng.

Các đối tác lớn khác của Mỹ như ASEAN, Nhật Bản và Liên minh châu Âu (EU) phải chịu nhiều gánh nặng thuế quan hơn. Nghiên cứu chỉ ra ASEAN và Nhật Bản phải gánh 20% chi phí bổ sung, trong khi EU chịu đến 37%.

Nghiên cứu của CICC phản ánh góc nhìn của Trung Quốc về mức độ thiệt hại của cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung.

Tỷ lệ 9% thấp hơn nhiều mức 66% mà một số nhà bán lẻ lớn của Mỹ được cho là đã yêu cầu các nhà cung cấp Trung Quốc gánh chịu vào cuối tháng 5. Con số này cho thấy Bắc Kinh đã phần nào thành công trong nỗ lực ngăn các doanh nghiệp trong nước phải chịu phần lớn chi phí thuế quan.

Trong tương lai, CICC ước tính chi phí thuế quan sẽ dần tác động đến lạm phát của Mỹ, nhưng mức tăng vẫn sẽ ở mức có thể chấp nhận được.

Nhóm nhà phân tích của CICC viết: “Nếu thuế suất hiệu lực duy trì trong khoảng 16 - 17%, lạm phát tính theo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) có thể tăng thêm 1 điểm %, còn lạm phát lõi đi lên khoảng 1,1 điểm %... Áp lực lạm phát sẽ thể hiện rõ nhất vào quý IV”.

Theo CICC, yếu tố quan trọng sẽ là liệu các nhà xuất khẩu có dư địa để giảm giá sâu hơn nữa hay không và liệu các nhà nhập khẩu có thể tiếp tục hấp thụ chi phí gia tăng vì thuế quan nữa không.