Số liệu thống kê từ kỳ nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 cho thấy sự bùng nổ của du lịch Ninh Bình với lượng khách và doanh thu kỷ lục.

Đằng sau sức hút của vùng đất di sản này là bóng dáng của Doanh nghiệp Xây dựng Xuân Trường - đơn vị không chỉ sở hữu các "siêu dự án" tâm linh mà còn đang mở rộng mạnh mẽ sang hạ tầng giao thông và hàng không với quy mô vốn tăng gấp 10 lần.

Theo số liệu thống kê của ngành du lịch tỉnh Ninh Bình, trong 9 ngày nghỉ Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 (từ 14/2 đến 22/2), địa phương này đã đón khoảng 2,37 triệu lượt khách, tăng 81,4% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, khách nội địa đạt gần 2 triệu lượt và khách quốc tế đạt gần 378.000 lượt. Tổng doanh thu ước đạt trên 2.450 tỷ đồng.

Các địa điểm thu hút lượng lớn du khách bao gồm Khu du lịch sinh thái Tràng An, chùa Bái Đính, Phố cổ Hoa Lư và các điểm đến mới nổi như Thung Ui. 

Trong đó, Thung Ui - một địa danh thuộc Quần thể danh thắng Tràng An, vừa được đầu tư xây dựng và trở thành điểm đến mới trong dịp đầu Xuân 2026, thu hút đông đảo giới trẻ. Đây cũng là dự án có sự tham gia đầu tư của doanh nghiệp Xây dựng Xuân Trường.

Đứng sau hàng loạt công trình trọng điểm tại Ninh Bình và các tỉnh lân cận là Xây dựng Xuân Trường, do ông Nguyễn Văn Trường (sinh năm 1964) làm chủ. Doanh nghiệp này được thành lập từ tháng 3/1993, có trụ sở tại phường Hoa Lư, TP Ninh Bình.

Mô hình kinh doanh: Từ tâm linh đến dịch vụ và bất động sản

Giữa bối cảnh đẩy mạnh các dự án hạ tầng và du lịch, tháng 7/2025, doanh nghiệp này đã thực hiện điều chỉnh tăng vốn điều lệ từ 1.500 tỷ đồng lên 15.000 tỷ đồng, tương đương mức tăng gấp 10 lần. Động thái này diễn ra song song với việc doanh nghiệp đề xuất và triển khai hàng loạt dự án quy mô lớn.

Danh mục đầu tư của Xuân Trường trải dài qua nhiều tỉnh thành phía Bắc với các quần thể du lịch tâm linh có tổng vốn đầu tư hàng chục nghìn tỷ đồng.

Tại Ninh Bình, khu du lịch Tràng An - chùa Bái Đính với tổng vốn đầu tư 17.000 tỷ đồng. Dự án khởi công từ năm 2006, sở hữu nhiều kỷ lục châu Á và khu vực, góp phần đưa quần thể này được UNESCO công nhận là di sản thế giới kép năm 2014.

Tại Hà Nam, Xuân Trường hiện diện với khu du lịch Tam Chúc - Ba Sao có tổng vốn đầu tư khoảng 11.000 tỷ đồng, diện tích 5.100 ha. Dự án dự kiến hoàn thành vào năm 2048.

Tại Thái Nguyên, dự án Khu du lịch Hồ Núi Cốc của Xuân Trường có tổng mức đầu tư 15.000 tỷ đồng, quy mô 18.940 ha, khởi công từ 2016 và dự kiến hoàn thành năm 2035.

Tại Hải Phòng, đại gia xây dựng này có dự án Khu du lịch văn hóa tâm linh đảo Cái Tráp với tổng vốn 9.800 tỷ đồng (giai đoạn 2015-2025).

Tại Hưng Yên và Hải Dương, doanh nghiệp đề xuất dự án phục dựng Phố Hiến xưa (25.000 tỷ đồng) và Khu du lịch sinh thái hồ Thanh Long tại Côn Sơn – Kiếp Bạc (10.000 tỷ đồng).

Ngoài ra, ông Nguyễn Văn Trường còn đứng tên chủ sở hữu nhiều doanh nghiệp khác trong hệ sinh thái như CTCP Du lịch Hoa Lư, CTCP Bia Ninh Bình, Công ty TNHH Đầu tư Thương mại Dịch vụ Tràng An, sân Golf Tràng An...

Chủ đầu tư từng nhiều lần khẳng định các công trình tâm linh sau khi xây dựng sẽ do Giáo hội Phật giáo quản lý và doanh nghiệp không thu lợi từ đó, nhưng cũng cần phải nói thêm về mô hình kinh tế của các dự án này bao gồm nguồn thu lớn từ các dịch vụ đi kèm.

Với quỹ đất được cấp rất lớn (lên tới hàng nghìn hecta) và thời hạn khai thác dài (thường lên đến 70 năm), doanh nghiệp triển khai các hạng mục dịch vụ phụ trợ. Chẳng hạn, khu du lịch Bái Đính miễn phí vé tham quan, còn doanh thu đến từ các dịch vụ xe điện, trông giữ xe, cho thuê kiosk, và các dịch vụ lưu trú, ăn uống.

Hay tại Hải Phòng (dự án Cái Tráp), trong tổng số 450 ha đề xuất, diện tích khu tâm linh chiếm khoảng 88,7 ha. Phần còn lại (hơn 360 ha) được quy hoạch cho khu dịch vụ đón tiếp, khách sạn 5 sao, biệt thự, casino, sân golf và câu lạc bộ thủy thủ.

Tại Hồ Núi Cốc, bên cạnh các công trình tôn giáo là hệ thống khách sạn 5 sao, sân golf 36 lỗ, bến thuyền và khu vui chơi giải trí của Xuân Trường.

Có thể nói các hạng mục này tạo ra dòng tiền bền vững để thu hồi vốn. Như đã nói ở trên, vốn đầu tư ban đầu của hầu hết dự án tâm linh trọng điểm đều rất lớn.

Tham vọng hạ tầng: sân bay, cao tốc và đường sắt

Không chỉ dừng lại ở du lịch, những năm gần đây, Xuân Trường đã mở rộng mạnh mẽ sang lĩnh vực hạ tầng giao thông theo hình thức đối tác công tư (PPP) và xã hội hóa.

Tháng 6/2025, doanh nghiệp này đã gửi văn bản tới Chính phủ đề xuất quy hoạch "tỉnh Ninh Bình mới" (sau sáp nhập Ninh Bình, Nam Định, Hà Nam) với các dự án hạ tầng trọng điểm. Đáng chú ý là đề xuất xây dựng cảng hàng không quốc tế tại huyện Ý Yên (Nam Định cũ) hoặc vị trí do Bộ Xây dựng khảo sát.

Sân bay dự kiến có diện tích khoảng 664 ha, tổng mức đầu tư khoảng 23.200 tỷ đồng (chưa tính lãi vay). Trong đó, vốn nhà nước khoảng 45%, vốn nhà đầu tư huy động khoảng 55%. Thời gian hoàn vốn dự kiến 27 năm.

Theo văn bản đề xuất, Xuân Trường dự kiến khởi công sân bay vào năm 2027, bắt đầu khai thác vào năm 2029. Đầu tháng 7/2025, Bộ Xây dựng đã có báo cáo ủng hộ chủ trương này.

Cùng với sân bay, Xuân Trường đề xuất đầu tư hai tuyến đường trục chính quy mô 8 làn xe nối từ khu di sản Tràng An - Bái Đính tới Nam Định và Phủ Lý, cùng 9 cây cầu vượt sông Đáy và sông Hoàng Long. Doanh nghiệp cam kết hoàn thành thi công trong 12 tháng kể từ khi được chấp thuận, sử dụng vốn ngân sách tỉnh và vốn xã hội hóa, không dùng ngân sách trung ương.

Trong lĩnh vực giao thông quốc gia, Xuân Trường là nhà thầu đã trúng thầu và thi công dự án cao tốc Cao Bồ - Mai Sơn (1.607 tỷ đồng).

Tháng 2/2025, tại cuộc họp Thường trực Chính phủ, cùng với Tập đoàn Đèo Cả, Xuân Trường là đơn vị được "đặt hàng" tham gia đầu tư hạ tầng (đào hầm, làm đường) phục vụ siêu dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam.

Doanh nghiệp cũng đã đề xuất đầu tư mở rộng một số đoạn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông theo hình thức BOT với tổng mức đầu tư gần 60.000 tỷ đồng, không xin hỗ trợ từ ngân sách nhà nước.