Sau thông tin nguyên giám đốc Đặng Ngọc Thảo bị bắt, PNJ-Lab (Công ty TNHH MTV Giám định PNJ) trở thành tâm điểm chú ý. Ít người biết rằng, phía sau lĩnh vực kiểm định vốn khá kín tiếng là một doanh nghiệp có quy mô tài sản khiêm tốn, nhưng hiệu quả sinh lời vượt xa mặt bằng chung của ngành.

PNJ-Lab thành lập ngày 16/12/2010, tiền thân là Trung tâm Giám định PNJ, là đơn vị trực thuộc CTCP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (PNJ), do 100% cổ đông trong nước nắm giữ.

Theo Báo cáo thường niên 2025 của PNJ, sau gần 30 năm hoạt động, PNJ-Lab đã xây dựng được vị thế trong lĩnh vực giám định kim cương, đá quý và kim loại quý, vận hành theo tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 17025 và áp dụng các tiêu chuẩn giám định khắt khe như GIA (Viện Đá quý Mỹ).

Khác với các doanh nghiệp kinh doanh trang sức, PNJ-Lab không kiếm tiền từ việc mua bán vàng hay kim cương. Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kiểm tra và phân tích kỹ thuật, cung cấp dịch vụ giám định kim cương, đá quý, vàng, hợp kim vàng, bạc và các kim loại quý.

Khách hàng mang sản phẩm đến kiểm định, doanh nghiệp sử dụng hệ thống thiết bị cùng đội ngũ chuyên gia để phân tích, sau đó cấp kết quả hoặc chứng thư giám định và thu phí dịch vụ.

Chính mô hình kinh doanh dựa trên dịch vụ chuyên môn cũng tạo nên bức tranh tài chính khá khác biệt của PNJ-Lab.

Dữ liệu tài chính cho thấy, đến cuối năm 2023, tổng tài sản của doanh nghiệp đạt hơn 61 tỷ đồng, quy mô không lớn nếu đặt cạnh nhiều doanh nghiệp trong ngành trang sức. Tuy nhiên, doanh nghiệp gần như không có hàng tồn kho, không đầu tư tài chính và cũng không sở hữu bất động sản đầu tư.

Tài sản chủ yếu nằm ở 41,2 tỷ đồng các khoản phải thu và 19,2 tỷ đồng tiền cùng các khoản tương đương tiền. 

Ở phía nguồn vốn, PNJ-Lab cũng sở hữu cơ cấu tài chính khá "sạch". Doanh nghiệp không ghi nhận nợ vay tài chính ngắn hạn hay dài hạn, trong khi vốn điều lệ chỉ ở mức 10 tỷ đồng.

Sau nhiều năm hoạt động, lợi nhuận sau thuế chưa phân phối là 46,3 tỷ đồng vào cuối 2023, tương đương gấp 4,6 lần vốn điều lệ. Tổng nợ phải trả chỉ khoảng 5 tỷ đồng, chủ yếu là các khoản phải trả khác, khiến tỷ lệ nợ phải trả trên vốn chủ sở hữu duy trì ở mức thấp, khoảng 0,1 lần.

Không chỉ duy trì nền tảng tài chính an toàn, PNJ-Lab còn có khả năng sinh lời vượt trội so với mặt bằng chung. Năm 2023, doanh nghiệp ghi nhận 37,6 tỷ đồng doanh thu thuần, nhưng tạo ra khoảng 18 tỷ đồng lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh nhờ giá vốn thấp. Biên lợi nhuận gộp đạt tới 66,5%, cao gấp khoảng 2,4 lần mức bình quân của ngành (28,1%).

Trong khi đó, ROE đạt 25,5%, cao gấp hơn 3,5 lần mức bình quân ngành là 7,1%, còn ROA đạt 23,5%. Những chỉ số này cho thấy dù quy mô không lớn, PNJ-Lab vẫn khai thác vốn và tài sản với hiệu quả cao hơn đáng kể so với nhiều doanh nghiệp cùng lĩnh vực.

Riêng về vụ việc nguyên giám đốc Đặng Ngọc Thảo có liên quan đến đường dây buôn lậu kim cương xuyên quốc gia, phía PNJ-Lab cho biết vụ việc thuộc trách nhiệm pháp lý của cá nhân.

Doanh nghiệp đồng thời khẳng định hoạt động kiểm định vẫn được thực hiện theo đúng quy trình nghiệp vụ, hệ thống quản lý chất lượng khách quan và cơ chế kiểm soát nội bộ.

Theo kết quả điều tra ban đầu, từ năm 2024 đến nay, đường dây buôn lậu kim cương với sự tham gia của ông Đặng Ngọc Thảo đã thực hiện 141 chuyến vận chuyển, đưa hơn 28.000 viên kim cương nhập lậu vào Việt Nam tiêu thụ, với doanh thu ước tính khoảng 280 tỷ đồng.

Ông Đặng Ngọc Thảo, nguyên Giám đốc PNJ-Lab, bị cáo buộc đã câu kết với các cá nhân trong đường dây để mua những viên kim cương nhập lậu có thông số không trùng khớp với giấy chứng nhận kiểm định quốc tế GIA với giá rẻ.

Sau đó, lợi dụng chuyên môn nghiệp vụ, ông Thảo bị cho là đã mài xóa mã số GIA khắc trên viên kim cương, khắc lại mã số của PNJ-Lab và cấp giấy chứng nhận kiểm định mới nhằm hợp thức hóa nguồn gốc, nâng giá trị sản phẩm trước khi đưa ra thị trường tiêu thụ.

Điều đáng chú ý là cách đây gần một thập kỷ, trong cuộc phỏng vấn với báo Dân trí, chính ông Đặng Ngọc Thảo từng chia sẻ rằng: "Cái khó nhất đối với một công ty kiểm định là phải luôn giữ thái độ trung lập và trung thực, không bị tác động khách quan lẫn chủ quan, không bị mua chuộc."

Theo ông, điều quan trọng nhất trong lĩnh vực kiểm định không phải doanh thu hay quy mô doanh nghiệp, mà là niềm tin của khách hàng đối với chứng thư được cấp.