Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN), lãi suất qua đêm bình quân liên ngân hàng bất ngờ giảm mạnh về 1,63%/năm trong phiên ngày 9/9. Các kỳ hạn từ 1 tuần đến 1 tháng cũng đồng loạt giảmkỳ hạn 1 tuần giảm còn 2,94%, kỳ hạn 2 tuần còn 3,57%/năm và 1 tháng là 5,26%. Riêng kỳ hạn 3 tháng tăng nhẹ từ 6,59%/năm lên 7,06%/năm.
Nguồn: NHNN.
Trước đó, tại phiên ngày 3/9 ngay sau kỳ nghỉ lễ, lãi suất qua đêm ghi nhận tăng vọt từ mức 1,19%/năm (ngày 28/8) lên 6,01%/năm, trong khi các kỳ hạn 1 tuần, 2 tuần và 1 tháng lại giảm nhẹ.
Trong phiên 10/9, NHNN đã hút ròng hơn 2.500 tỷ đồng trên kênh thị trường mở sau khi bơm ròng gần 5.900 tỷ trong phiên trước đó.
Việc lãi suất liên ngân hàng giảm mạnh ở các kỳ hạn ngắn cho thấy áp lực thanh khoản hệ thống đã giảm bởi đây là các kỳ hạn chiếm phần lớn giao dịch vay mượn giữa các nhà băng, thường được sử dụng để bù đắp thiếu hụt thanh khoản tạm thời.
Nguồn: NHNN, WiData.
Theo Chứng khoán Mirae Asset, thanh khoản ngắn hạn tích cực từ tháng 8 sau hàng hoạt các biện pháp hỗ trợ như tăng tỷ lệ tiền gửi Kho bạc Nhà nước (KBNN) tại ngân hàng thương mại (NHTM) được tính vào chỉ số LDR nâng từ 20% lên 50%, hiệu lực từ 1/8, qua đó, giúp các NHTM có thêm khoảng 190.000 tỷ đồng dư địa mở rộng tín dụng.
Lãi suất liên ngân hàng tiếp tục diễn biến phân hóa mạnh giữa các kỳ hạn trong tháng 8. Sự phân hóa giữa kỳ hạn ngắn và kỳ hạn dài vẫn còn, nhưng đã thu hẹp đáng kể so với tháng 7.
Báo cáo từ SSI Research cũng đánh giá thanh khoản VND ngắn hạn đã cải thiện từ tháng 8. Tính đến ngày 22/8, tăng trưởng huy động đạt 7,97% từ đầu năm, vẫn thấp hơn tăng trưởng tín dụng 9,71% (song tăng trưởng huy động VND đã nhỉnh hơn tăng trưởng tín dụng VND).
Chính phủ không chỉ cân nhắc điều hành linh hoạt hơn tiền gửi KBNN tại các ngân hàng thương mại, mà còn triển khai hỗ trợ tài khóa (giảm thuế, gia hạn thuế) để hỗ trợ thanh khoản hệ thống.
Sự cải thiện này chưa phải là sự nới lỏng chính sách. Khoảng cách giữa tăng trưởng huy
động và tín dụng vẫn còn, trong khi hệ thống tài chính Việt Nam tiếp tục phụ thuộc nhiều vào nguồn vốn ngân hàng kỳ hạn tương đối ngắn.
Kế hoạch đầu tư công đòi hỏi nguồn vốn dài hạn hơn cho hạ tầng, công nghệ và phát triển kinh doanh (một ví dụ là trái phiếu cơ sở hạ tầng, trái phiếu PPP). Do đó, việc phát triển thị trường vốn một cách sâu hơn là cần thiết để giảm sự lệch pha kỳ hạn và sự phụ thuộc quá mức vào tín dụng ngân hàng.
Theo các nhà phân tích của SSI Research, vấn đề của Việt Nam không phải là thiếu hụt thanh khoản. Nhiệm vụ khó hơn là hướng nguồn vốn sẵn có vào các mục đích sản xuất kinh doanh trong khi kiểm soát lạm phát, đòn bẩy và rủi ro kỳ hạn.
"Quản lý thanh khoản ngắn hạn có thể giảm áp lực tức thời, nhưng tăng trưởng bền vững đòi hỏi chiều sâu của thị trường vốn và phân bổ hiệu quả hơn", báo cáo từ SSI Research chỉ ra.
