Cơn sốt AI đã thổi bùng một đợt tăng trưởng nóng tại các doanh nghiệp Hàn Quốc và Đài Loan (Trung Quốc) - những tay chơi đang thống trị mảng sản xuất chip nhớ công nghệ cao. Từ đầu năm nay, các chỉ số cổ phiếu thị trường mới nổi toàn cầu (MSCI EM) đã chính thức bước ra khỏi cái bóng của Phố Wall.

"Trước đây, các nhà đầu tư thường nói rằng họ chỉ quan tâm đến nước Mỹ và nhóm 7 gã khổng lồ công nghệ (Magnificent Seven). Họ cho rằng chỉ cần như vậy là đủ vì nhóm này làm ăn quá tốt," ông Hardenberg, người đồng sáng lập quỹ MCP Emerging Markets vào năm 2018 cùng với huyền thoại đầu tư EM Mark Mobius, chia sẻ. "Thế nhưng năm nay, mọi thứ đã đảo chiều hoàn toàn."

Tuy nhiên, việc cưỡi trên con sóng bùng nổ AI cũng đi kèm với một cái giá không hề rẻ. Từ cuối tháng 6, tình trạng biến động cực hạn đã chiếm thế thượng phong, khiến nhà đầu tư thua lỗ. 

Chỉ số KOSPI của Hàn Quốc - vốn từng tăng gấp đôi giá trị nhờ đà bứt phá của Samsung Electronics và SK Hynix - đã bốc hơi tới 40% chỉ trong vòng 6 tuần do sau các biện pháp siết chặt quản lý. Trong khi đó, TSMC của Đài Loan - doanh nghiệp có quy mô lớn nhất trong vũ trụ cổ phiếu EM - cũng sụt giảm gần 14%.

Cú sốc này đã đẩy chỉ số đo lường mức độ biến động tại Hàn Quốc tăng vọt lên mức kỷ lục. Ngay cả với chỉ số tham chiếu MSCI EM trị giá 1.800 tỷ USD (bao gồm hơn 1.175 doanh nghiệp từ 24 quốc gia khác nhau), độ biến động cũng đã vượt qua cả các đỉnh điểm thời kỳ đại dịch COVID-19.

"Những khách hàng tổ chức mà chúng tôi trao đổi hiện đang rất chật vật để thích nghi với mức độ biến động tại thị trường Hàn Quốc thời điểm này," ông William Bratton, Trưởng bộ phận nghiên cứu cổ phiếu khu vực Châu Á - Thái Bình Dương tại BNP Paribas, cho biết. "Đến mức họ cho rằng bất kỳ câu chuyện tích cực nào về lợi nhuận doanh nghiệp cũng không đủ để đầu tư vào lúc này."

Đài Loan (Trung Quốc) và Hàn Quốc hiện vẫn chỉ được MSCI xếp vào nhóm thị trường mới nổi vì lý do kỹ thuật. Đối với một số người, rủi ro từ cơn hỗn loạn gần đây đã trở thành bài học điển hình.

Hiện tại, chỉ riêng 9 công ty - chủ yếu là các tập đoàn công nghệ lớn của Đài Loan, Hàn Quốc cùng với Alibaba và Tencent của Trung Quốc - đã chiếm hơn 40% tổng chỉ số MSCI EM. Điều này khiến chỉ số lệch trọng tâm về nhóm dẫn đầu (top-heavy) hơn cả chỉ số chứng khoán Mỹ.

Mức độ biến động của thị trường Hàn Quốc năm nay thậm chí đáng sợ hơn cả đồng tiền số Bitcoin. Thanh khoản sụt giảm nghiêm trọng - kết quả từ việc các nhà đầu tư tháo chạy khỏi những cổ phiếu từng tăng nóng trước đó, theo Giám đốc nghiên cứu của MSCI.

Bà Ji Young Park, nhà quản lý danh mục đầu tư tại Amundi (quỹ quản lý tài sản lớn nhất Châu Âu), cho biết bà đã bắt đầu thu hẹp quy mô đầu tư trước khi làn sóng hỗn loạn bùng nổ, nhưng đợt bán tháo vừa qua vẫn gây ra những thiệt hại đắt đỏ.

"Tôi nghĩ trong tháng qua đã có tới 6 hoặc 7 lần thị trường phải kích hoạt cơ chế ngắt tự động trên thị trường chứng khoán Hàn Quốc. Điều đó cho bạn thấy mức độ biến động khủng khếp đến nhường nào," bà Park nói. "Tôi không phải kiểu nhà đầu tư thích mạo hiểm vì tôi tìm kiếm những cổ phiếu để nắm giữ trong 5 năm. Tôi muốn mình có thể kê cao gối ngủ ngon mỗi đêm."

Dimitri Kallianiotis, nhà quản lý danh mục đầu tư công nghệ tại UBP, cho biết một số khách hàng ngân hàng tư nhân của ông đã vô cùng hoảng loạn, dù lời khuyên của ông dành cho họ là không nên mất bình tĩnh. Dữ liệu từ LSEG cho thấy các nhà đầu tư quốc tế rút vốn khỏi các thị trường chứng khoán Châu Á (ngoại trừ Trung Quốc) trong nửa đầu năm với tốc độ nhanh hơn bất kỳ giai đoạn 6 tháng nào tính từ ít nhất năm 2010.

Theo JPMorgan, Hàn Quốc và Đài Loan chịu gánh nặng lớn nhất, lần lượt bị rút ròng hơn 100 tỷ USD và 44 tỷ USD. Nguyên nhân là do các quy định mới từ cơ quan quản lý đã buộc nhiều nhà đầu tư phải chốt lời, sau khi Samsung và SK Hynix ghi nhận mức tăng kỷ lục lần lượt là 500% và 1.100% trong 12 tháng.

"Hãy chấp nhận sống chung với biến động và cố gắng né tránh những mã cổ phiếu bị thổi phồng quá mức," ông Kallianiotis của UBP đưa ra lời khuyên.