Phí giữ lại tăng nhanh hơn doanh thu phí thuần

Hoạt động khai thác của Tổng công ty cổ phần Bảo hiểm Quân đội (MIC - Mã: MIG) duy trì đà tăng trong 9 tháng đầu năm. Theo báo cáo tài chính quý III/2026, phí bảo hiểm gốc đạt 5.064 tỷ đồng, tăng 1.231 tỷ đồng, tương ứng 32,1% so với cùng kỳ. Phí nhận tái bảo hiểm đạt thêm 103 tỷ đồng, đưa tổng phí bảo hiểm gốc và nhận tái lên gần 5.168 tỷ đồng.

Đà mở rộng quy mô phí diễn ra cùng với sự thay đổi ở phần rủi ro MIC giữ lại. Phí nhượng tái bảo hiểm ghi nhận khoảng 2.331 tỷ đồng, tăng 21,2% so với cùng kỳ, thấp hơn nhịp tăng của tổng phí nhận vào. Nhờ đó, phần phí giữ lại trước biến động dự phòng đạt 2.837 tỷ đồng, tăng 42,8%. Tỷ lệ giữ lại tăng từ 50,8% lên 54,9%, tương ứng thêm 4,1 điểm phần trăm.

Tỷ lệ giữ lại cao hơn giúp MIC giữ lại phần phí lớn hơn trên mỗi đồng phí khai thác và nhận tái bảo hiểm. Cùng với đó, trách nhiệm đối với những tổn thất thuộc phần tự giữ cũng gia tăng, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa khai thác, tái bảo hiểm và quản trị rủi ro.

Sau khi điều chỉnh dự phòng phí bảo hiểm, doanh thu được hưởng ghi nhận tốc độ tăng chậm hơn phần phí giữ lại. Khoản tăng dự phòng phí bảo hiểm gốc và nhận tái trong 9 tháng đạt khoảng 510 tỷ đồng, so với gần 21 tỷ đồng cùng kỳ năm trước; biến động dự phòng liên quan đến phí nhượng tái góp phần bù trừ một phần tác động này. Doanh thu phí bảo hiểm thuần đạt 2.458 tỷ đồng, tăng 26,2%.

Ngoài doanh thu phí bảo hiểm thuần, hoa hồng nhượng tái bảo hiểm và các khoản thu khác từ kinh doanh bảo hiểm đạt 1.054 tỷ đồng, tăng 8,4%. Tổng doanh thu thuần hoạt động kinh doanh bảo hiểm của MIC vì vậy đạt 3.513 tỷ đồng, cao hơn 20,3% so với 9 tháng năm 2025. Khoảng cách giữa tốc độ tăng phí gốc và doanh thu thuần phản ánh các bước phân bổ, ghi nhận đặc thù của hoạt động bảo hiểm.

Bồi thường ròng giảm, chi phí kinh doanh tăng

Trong 9 tháng, tổng chi bồi thường bảo hiểm trước thu hồi và điều chỉnh dự phòng đạt khoảng 1.278 tỷ đồng, tăng 4,9% so với cùng kỳ. Sau khi tính phần thu hồi, bồi thường nhượng tái và biến động dự phòng bồi thường, chi bồi thường ghi nhận trong kết quả kinh doanh còn gần 525 tỷ đồng, giảm 6,7%.

Chi bồi thường ròng tương đương 21,3% doanh thu phí bảo hiểm thuần, giảm từ mức 28,9% cùng kỳ năm trước. Diễn biến này góp phần giảm áp lực bồi thường lên kết quả khai thác trong bối cảnh quy mô phí tiếp tục mở rộng.

Trong khi chi bồi thường ròng giảm, các chi phí kinh doanh bảo hiểm khác tăng 34%, từ 1.809 tỷ đồng lên 2.424 tỷ đồng, tức tăng thêm khoảng 615 tỷ đồng. Trong đó, chi hoa hồng bảo hiểm tăng từ khoảng 298 tỷ lên 411 tỷ đồng; những khoản chi phí kinh doanh bảo hiểm còn lại tăng từ 1.512 tỷ lên 2.013 tỷ đồng.

Dự phòng dao động lớn được trích bổ sung khoảng 28 tỷ đồng, cao hơn mức gần 20 tỷ đồng cùng kỳ. Cộng ba nhóm chi phí gồm bồi thường ròng, chi phí kinh doanh bảo hiểm khác và biến động dự phòng dao động lớn, tổng chi phí hoạt động bảo hiểm đạt 2.978 tỷ đồng, tăng 24,5%.

Sự thay đổi trong cơ cấu thu – chi thể hiện rõ khi quy đổi trên 100 đồng doanh thu thuần hoạt động bảo hiểm. Tỷ trọng bồi thường ròng giảm từ 19,3 đồng xuống 14,9 đồng; ngược lại, nhóm chi phí khác và dự phòng dao động lớn tăng từ 62,6 đồng lên 69,8 đồng. Phần lợi nhuận gộp còn lại thu hẹp từ 18,1 đồng về 15,2 đồng.

Tỷ lệ bồi thường ròng giảm từ 28,9% xuống 21,3%, trong khi tỷ lệ chi phí, bao gồm chi phí quản lý doanh nghiệp, tăng từ 64,6% lên 74,0%. Theo đó, tỷ lệ kết hợp tăng từ 93,4% lên 95,4%, vẫn duy trì dưới 100% trong cả hai kỳ. Phần tiết giảm ở bồi thường được bù trừ bởi mức tăng chi phí khai thác và quản lý, khiến hiệu quả từ hoạt động bảo hiểm cải thiện hạn chế.

Gần 600 tỷ đồng doanh thu tăng thêm, lợi nhuận gộp chỉ nhích nhẹ

Khoảng cách giữa tốc độ tăng doanh thu và chi phí là điểm nổi bật nhất trong kết quả 9 tháng của MIC. Doanh thu thuần hoạt động kinh doanh bảo hiểm tăng thêm gần 592 tỷ đồng, trong khi tổng chi phí tăng xấp xỉ 586 tỷ đồng. Kết quả, lợi nhuận gộp hoạt động bảo hiểm chỉ nhích từ 529 tỷ lên 535 tỷ đồng, tương ứng tăng 1,1%.

Diễn biến quý III cũng thể hiện sức ép tương tự. Doanh thu thuần hoạt động bảo hiểm riêng quý tăng 20,8%, đạt khoảng 1.145 tỷ đồng, còn tổng chi phí tăng 27,3%, lên khoảng 990 tỷ đồng. Lợi nhuận gộp vì vậy giảm 8,9%, xuống 155 tỷ đồng, dù phí bảo hiểm gốc quý này tiếp tục tăng 28,7%.

Bên ngoài nghiệp vụ bảo hiểm, doanh thu hoạt động tài chính 9 tháng giảm 3,9%, xuống 256 tỷ đồng; lợi nhuận hoạt động tài chính giảm 2,7%, còn gần 251 tỷ đồng. Chi phí quản lý doanh nghiệp tăng 5,2%, lên khoảng 422 tỷ đồng. Những biến động này góp phần khiến lợi nhuận trước thuế đạt 350,6 tỷ đồng, giảm 9%; lợi nhuận sau thuế còn 278,8 tỷ đồng, giảm 9,4% so với cùng kỳ.

Tại ngày 30/09/2026, tổng tài sản MIC đạt khoảng 12.441 tỷ đồng, tăng 10,4% so với đầu năm. Các khoản đầu tư tài chính ngắn hạn ở mức gần 5.932 tỷ đồng, trong khi dự phòng nghiệp vụ bảo hiểm đạt 5.579 tỷ đồng, tăng 7,8%. Quy mô tài sản đầu tư và nghĩa vụ bảo hiểm cùng mở rộng, cho thấy sự gắn kết giữa hoạt động khai thác, quản lý đầu tư và nhu cầu chi trả bồi thường.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, hoạt động khai thác của MIC duy trì đà tăng trưởng rõ nét, đồng thời tỷ lệ phí giữ lại được nâng lên. Tuy nhiên, mức tăng chi phí kinh doanh bảo hiểm đã hấp thụ phần lớn doanh thu tăng thêm, khiến lợi nhuận gộp cải thiện hạn chế. Diễn biến này phản ánh sự khác biệt giữa mở rộng quy mô phí và hiệu quả chuyển hóa doanh thu thành lợi nhuận.