Giá cổ phiếu của gã khổng lồ năng lượng Anh quốc BP đã sụt giảm nghiêm trọng trong phiên giao dịch ngày 26/5, ngay sau khi Hội đồng quản trị (HĐQT) tập đoàn đưa ra thông báo bãi nhiệm Chủ tịch Albert Manifold.

Trong một văn bản chính thức, phía BP cho biết quyết định phế truất ông Manifold sẽ có hiệu lực ngay lập tức do phát hiện các quan ngại nghiêm trọng liên quan đến các tiêu chuẩn quản trị doanh nghiệp, năng lực giám sát và chuẩn mực hành vi.

Bà Amanda Blanc, Giám đốc Độc lập Cấp cao tại BP, phát biểu:

“Albert đã từng đóng góp lớn trong việc định hình tâm điểm và tốc độ cho quá trình chuyển đổi tại BP. Tuy nhiên, HĐQT đã vô cùng bất ngờ và thất vọng khi phát hiện ra các vấn đề không thể chấp nhận được liên quan đến năng lực giám sát quản trị và hành vi của ông ấy. Chúng tôi bắt buộc phải hành động quyết liệt”.

Ngay sau thông tin chấn động này, cổ phiếu của BP niêm yết tại sàn London đã lập tức bốc hơi tới 9% trước khi thu hẹp đà giảm và chốt phiên ở mức giảm khoảng 4%.

Phía BP cho biết đã bổ nhiệm ông Ian Tyler vào vị trí Chủ tịch tạm quyền, đồng thời kích hoạt quy trình tìm kiếm một người kế vị chính thức trong thời gian sớm nhất. Trong bài phát biểu nhậm chức, ông Tyler khẳng định: “HĐQT và đội ngũ lãnh đạo có niềm tin sâu sắc vào định hướng chiến lược đã vạch ra... BP đang xây dựng một hồ sơ năng lực vận hành cốt lõi mạnh mẽ cùng việc thắt chặt kỷ luật tài chính, tất cả đều nhằm mục đích gia tăng giá trị và lợi nhuận cho các cổ đông”.

Trước vụ bê bối thượng tầng này, cả Cơ quan Chống Gian lận Nghiêm trọng (SFO) của Anh và Cơ quan Cảnh sát Thành phố London đều từ chối đưa ra bình luận.

Trên thực tế, chiếc ghế của ông Manifold vốn đã lung lay từ trước. Dù mới chỉ tiếp quản vị trí này từ tháng 10 năm ngoái, cựu lãnh đạo của tập đoàn vật liệu xây dựng Ireland CRH đã phải hứng chịu một tỷ lệ phiếu bầu thấp kỷ lục tại cuộc họp đại hội đồng cổ đông (AGM). Chỉ có 81,8% tỷ lệ cổ đông bỏ phiếu ủng hộ ông Manifold giữ ghế Chủ tịch. 

Sự ra đi đột ngột của ông Manifold diễn ra ngay đúng thời điểm gã khổng lồ năng lượng này đang thực hiện cú quay xe chiến lược: Quay trở lại tập trung vào mảng cốt lõi là dầu mỏ và khí đốt truyền thống để xa rời các cam kết năng lượng tái tạo. Đây cũng là giai đoạn chuyển giao quyền lực khi cựu thuyền trưởng của Woodside Energy, bà Meg O’Neill, vừa chính thức tiếp quản chiếc ghế CEO vào ngày 1/4 vừa qua để thay thế ông Murray Auchincloss.

“Thông báo về sự ra đi của Albert Manifold chắc chắn là một cú sốc. Tuy nhiên, công bằng mà nói, BP đã trải qua quá nhiều biến động nhân sự cấp cao đột ngột trong suốt 20 năm qua, từ các cựu CEO như Lord Browne, Tony Hayward, Bernard Looney cho đến Murray Auchincloss, dù mỗi người đều rời đi vì những hoàn cảnh khác nhau”, ông Maurizio Carulli, chuyên gia phân tích năng lượng toàn cầu tại Quilter Cheviot, nhận định.

Dẫu vậy, ông Carulli cho rằng dù đây là một thông tin tiêu cực trong ngắn hạn, nhà đầu tư cần nhớ rằng BP đã đạt được những cải thiện đáng kể về mặt vận hành và định hình lại chiến lược trong năm qua, và đây là thành quả của cả một bộ máy quản lý chứ không riêng một cá nhân nào.

Ngược lại, ông Lindsey Stewart, Giám đốc nội dung nhà đầu tư tổ chức tại Morningstar, lại đưa ra góc nhìn khắt khe hơn khi mô tả vụ sa thải Manifold là minh chứng cho thấy BP đang sở hữu bộ máy quản trị bất ổn và biến động trong số các siêu tập đoàn dầu khí toàn cầu.

“Quyết định gạt bỏ một đề xuất của cổ đông vốn đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn bỏ phiếu của công ty đã vô tình đẩy BP vào thế đối đầu với một lượng lớn nhà đầu tư, đồng thời một lần nữa dấy lên những hoài nghi về năng lực quản trị và giám sát của tập đoàn”, ông Stewart phân tích.

“Với việc giá cổ phiếu đang trên đà phục hồi mạnh mẽ từ đầu năm đến nay, lẽ ra BP phải được tận hưởng quả ngọt từ việc tái cấu trúc chiến lược”, ông Stewart tiếp tục.

“Thay vào đó, tập đoàn này lại đang phải dùng đến vị CEO thứ ba và Chủ tịch HĐQT thứ ba trong vòng chưa đầy ba năm. Rõ ràng, việc siết lại kỷ luật quản trị doanh nghiệp và chiến lược của công ty phải là ưu tiên hàng đầu của Chủ tịch tạm quyền và người kế vị tương lai”, vị này nói thêm.