Cuối năm 2025, thị trường chứng khoán ghi nhận một thương vụ giao dịch cổ phần gây chú ý tại CTCP Lương thực Thực phẩm Colusa - Miliket (Mã: CMN) - doanh nghiệp lâu năm gắn liền với thương hiệu mì ăn liền Miliket.

Điểm thu hút giới đầu tư chính là ở mức giá trúng đấu giá cao gấp 3 lần thị giá trên sàn. 

Cụ thể, từ ngày 18/12/2025 đến ngày 24/12/2025, Tổng Công ty Thuốc lá Việt Nam (Vinataba) tiến hành bán đấu giá công khai trọn lô 960.000 cổ phiếu CMN qua Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX). Số lượng cổ phần này tương đương 20% vốn điều lệ của Colusa - Miliket.

Mức giá khởi điểm được đưa ra là 114,7 tỷ đồng/lô. Phiên đấu giá ghi nhận có 4 nhà đầu tư tham gia với tổng khối lượng đặt mua hợp lệ lên tới 3,8 triệu cổ phần. Kết thúc phiên, lô cổ phần được bán thành công với mức giá 206 tỷ đồng.

Trên thị trường chứng khoán tại thời điểm đó, cổ phiếu CMN đang được giao dịch quanh vùng giá 70.000 đồng/đơn vị. Tuy nhiên, với giá trúng 206 tỷ đồng cho 960.000 cổ phiếu, nhà đầu tư đã chi ra mức giá xấp xỉ 214.700 đồng cho mỗi cổ phiếu CMN, cao gấp 3 lần thị giá.

Trong Báo cáo thường niên năm 2025 của Colusa - Miliket được phát hành ngày 21/4/2026, danh tính bên mua chính thức lộ diện, đó là CTCP Đầu tư SB Space Holding. Giao dịch chuyển nhượng giữa Vinataba và SB Space Holding được ghi nhận hoàn tất vào ngày 19/1/2026.

Thương vụ thoái vốn của Vinataba đánh dấu sự rút lui của cổ đông Nhà nước này khỏi Colusa - Miliket. Báo cáo thường niên năm 2025 của doanh nghiệp cho thấy cơ cấu sở hữu đang có sự chuyển dịch và phân bổ lại giữa các nhóm cổ đông.

Sau ngày 19/1, cơ cấu cổ đông lớn của Colusa - Miliket được định hình với 3 trụ cột chính: Thứ nhất, Tổng Công ty Lương thực Miền Nam (Vinafood 2) vẫn duy trì vị thế là cổ đông Nhà nước lớn nhất, nắm giữ 30,7% vốn điều lệ.

Thứ hai, Công ty TNHH Dịch vụ và Thương mại Mesa, đại diện bởi bà Lưu Thị Tuyết Mai (Chủ tịch HĐQT Colusa - Miliket), nắm giữ 20,4% vốn điều lệ. Mesa đồng thời là đối tác phân phối sản phẩm chính của Miliket, với giá trị giao dịch trong năm 2025 đạt hơn 77,6 tỷ đồng.

Thứ ba, CTCP Đầu tư SB Space Holding nắm giữ 20% vốn điều lệ vừa mua lại từ Vinataba.

Cơ cấu này cho thấy sự tham gia sâu hơn của các pháp nhân tư nhân (Mesa và SB Space Holding), song song với việc duy trì tỷ lệ phủ quyết của cổ đông Nhà nước (Vinafood 2).

Việc SB Space Holding chấp nhận trả mức giá chênh lệch lớn có thể được lý giải một phần qua tình hình tài chính của Colusa - Miliket. Tại ngày 31/12/2025, tổng tài sản của công ty đạt 306,8 tỷ đồng, tăng 2,2% so với cuối năm 2024. Trong đó, tài sản ngắn hạn chiếm 284,3 tỷ đồng (bao gồm 31,5 tỷ đồng tiền và các khoản tương đương tiền), tài sản dài hạn ở mức 22,5 tỷ đồng.

Về nguồn vốn, nợ phải trả ghi nhận 137,7 tỷ đồng, giảm so với mức 140 tỷ đồng của năm trước. Tỷ lệ Nợ phải trả/Tổng tài sản là 44,87%. Vốn chủ sở hữu đạt 169,1 tỷ đồng, tăng 5,5%. Các chỉ số thanh toán ngắn hạn (2,11 lần) và thanh toán nhanh (1,78 lần) cho thấy năng lực hoàn trả nợ của doanh nghiệp. 

Hiệu quả sinh lời ghi nhận Tỷ suất lợi nhuận sau thuế/Vốn chủ sở hữu (ROE) đạt 11,84% và Tỷ suất lợi nhuận sau thuế/Tổng tài sản (ROA) đạt 6,53%.

Về hoạt động kinh doanh, năm 2025 công ty ghi nhận sự tăng trưởng về doanh thu và sản lượng; tuy nhiên, lợi nhuận lại sụt giảm. Nguyên nhân được báo cáo chỉ rõ đến từ ba yếu tố: Nhà nước điều chỉnh đơn giá thuê đất năm 2025 và truy thu tiền thuê đất giai đoạn 2015-2020 với tổng chi phí gần 10,5 tỷ đồng; hệ thống máy móc thiết bị đã hoạt động trên 20 năm, thường xuyên hư hỏng làm tăng giá thành sản phẩm; cvà cuối cùng là tác động của lạm phát và đà tăng của chi phí nguyên liệu đầu vào.

Để giải quyết tình trạng thiết bị cũ kỹ và áp lực chi phí mặt bằng, Colusa - Miliket đã đưa ra kế hoạch tái cấu trúc sản xuất. Ngày 27/3, Đại hội đồng cổ đông bất thường của công ty đã chính thức thông qua chủ trương đầu tư dự án Nhà máy Colusa – Miliket Miền Nam.

Dự án này có tổng mức đầu tư dự kiến từ 800 đến 900 tỷ đồng, công suất thiết kế đạt 49.000 tấn sản phẩm/năm. Mục tiêu của dự án là di dời nhà máy sản xuất hiện tại, giải quyết triệt để tình trạng máy móc trên 20 năm tuổi, từ đó hạ giá thành sản phẩm và nâng cao năng lực sản xuất. Công ty dự kiến sẽ sớm khởi công dự án này trong thời gian tới.

Song song với việc đầu tư phần cứng, doanh nghiệp đang triển khai phần mềm SAP Business One để tối ưu hóa quản trị. Công nghệ Plasma cũng được đưa vào ứng dụng nhằm nâng cao chất lượng.

Về mặt thị trường, Colusa - Miliket lên kế hoạch phát triển kênh bán hàng hiện đại và kênh HORECA (Khách sạn, Nhà hàng, Căng tin), đồng thời đẩy mạnh xuất khẩu trực tiếp. Về sản phẩm, công ty định hướng xây dựng chuỗi giá trị xanh thông qua việc liên kết vùng nguyên liệu "lúa xanh" (gạo Plasma). 

Việc đáp ứng các tiêu chuẩn ESG, HALAL, KOSHER được kỳ vọng sẽ giúp sản phẩm tiếp cận các thị trường cao cấp, cải thiện biên lợi nhuận. Các chiến dịch tiếp thị như "Trạm Mì Ký Ức" hay bộ sản phẩm Matcha tiếp tục được triển khai để tiếp cận phân khúc khách hàng trẻ.

Dựa trên các chiến lược chuyển đổi này, Colusa - Miliket đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế năm 2026 đạt 29 tỷ đồng.