Phát biểu tại Hội nghị thẩm định Điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh việc điều chỉnh Quy hoạch phải đi trước một bước, bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn lực đất đai, khắc phục tình trạng quy hoạch thiếu tính khả thi, gây lãng phí tài nguyên, theo Cổng TTĐT Chính phủ.

Phó Thủ tướng đặc biệt lưu ý tình trạng "quy hoạch treo", quy hoạch kéo dài nhưng không có khả năng triển khai trong thực tế. Đây là bất cập cần được khắc phục triệt để bởi không chỉ ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân mà còn gây lãng phí rất lớn nguồn lực đất đai.

Theo Phó Thủ tướng, một số dự báo trong quy hoạch thời gian qua chưa sát thực tiễn, dẫn tới tình trạng nhu cầu sử dụng đất được tính toán cao nhưng tỷ lệ thực hiện thấp. Vì vậy, việc điều chỉnh quy hoạch lần này phải dựa trên cơ sở khoa học, đánh giá chính xác nhu cầu và khả năng khai thác, sử dụng đất, tránh tình trạng giữ đất nhưng không đưa vào sử dụng hiệu quả.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh cần chuyển từ tư duy phát triển từ "phân lô bán nền" sang phát triển các khu nhà ở cao tầng, chung cư nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng đất và đáp ứng yêu cầu phát triển đô thị hiện đại. 

Trước đó, báo cáo tại Hội nghị, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, thực hiện nhiệm vụ được Chính phủ giao, Bộ đã tổ chức lập Điều chỉnh Quy hoạch sử dụng đất quốc gia thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 theo đúng trình tự, thủ tục quy định của pháp luật.

"Đến nay, hồ sơ điều chỉnh quy hoạch đã được hoàn thiện và trình Hội đồng thẩm định xem xét, cho ý kiến", Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Trịnh Việt Hùng cho hay.

Tuy nhiên, sau gần 5 năm triển khai thực hiện, bối cảnh phát triển của đất nước đã có nhiều thay đổi, đòi hỏi phải rà soát, điều chỉnh để bảo đảm phù hợp với các mục tiêu phát triển mới.

Đáng chú ý, giai đoạn 2026 - 2030 được xác định là thời kỳ tăng tốc phát triển với mục tiêu phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế bình quân trên 10%/năm.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, nhu cầu sử dụng đất cho phát triển hạ tầng chiến lược, công nghiệp, đô thị, dịch vụ, năng lượng và các dự án động lực quốc gia tăng mạnh so với dự báo trước đây, Bộ trưởng nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, việc sắp xếp đơn vị hành chính các cấp, điều chỉnh địa giới hành chính và việc hoàn thiện hệ thống quy hoạch quốc gia, quy hoạch ngành quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch tỉnh cũng làm phát sinh những yêu cầu mới đối với công tác phân bổ, sử dụng đất đai.

Vì vậy, Bộ NN&MT đề xuất nhiều nhóm giải pháp đồng bộ. Trong đó, cơ chế, chính sách, sẽ tiếp tục hoàn thiện chính sách tài chính đất đai theo hướng minh bạch, hiệu quả; nghiên cứu các công cụ điều tiết nguồn thu từ đất; hoàn thiện các tiêu chí, tiêu chuẩn chuyển mục đích sử dụng đất phù hợp với yêu cầu phát triển.

Trọng tâm được đặt vào chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai bằng việc đẩy nhanh xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tập trung, thống nhất trên phạm vi cả nước.

Cơ quan quản lý cũng sẽ ứng dụng các công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), Internet vạn vật (IoT) và hệ thống thông tin địa lý (GIS) trong quản lý, giám sát biến động đất đai, phát hiện sớm các vi phạm và hỗ trợ quá trình ra quyết định.

Song song với đó, các giải pháp về bảo vệ môi trường và phát triển bền vững cũng được chú trọng, thúc đẩy mô hình kinh tế tuần hoàn, kinh tế xanh, phát triển các khu công nghiệp và đô thị phát thải thấp; tăng cường quan trắc, đánh giá chất lượng đất; kiểm soát chặt chẽ việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất nhằm hạn chế các tác động tiêu cực đến môi trường và hệ sinh thái.