Tại buổi họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 5 diễn ra vào chiều ngày 3/6, vấn đề về cơ chế đất đai đột phá nhằm thu hút doanh nghiệp tham gia vào phân khúc nhà ở cho thuê dài hạn đã được đề cập, theo Báo Chính phủ.

Ông Lâm Văn Hoàng, Chánh văn phòng Bộ Xây dựng cho biết trên thực tế, mô hình nhà ở cho thuê không phải là mới và hành lang pháp lý hiện hành đã quy định chính sách tương đối đầy đủ. Luật Nhà ở 2023 đã phân định rõ 3 hình thức gồm nhà ở để bán, nhà ở cho thuê và nhà ở cho thuê mua. Dù vậy, kết quả thực hiện thời gian qua tại phân khúc nhà ở cho thuê vẫn còn nhiều hạn chế.

Trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa diễn ra nhanh chóng, nhu cầu nhà ở tăng cao, thị trường đòi hỏi phải có những giải pháp mạnh mẽ hơn nữa về nguồn vốn, đất đai và cơ chế quản lý ưu đãi vượt trội. Đây cũng là tinh thần chỉ đạo từ Tổng Bí thư và Thủ tướng Chính phủ.

Bộ Xây dựng đang tập trung triển khai 3 nhóm nhiệm vụ trọng tâm nhằm đẩy nhanh phân khúc này.

Đầu tiên là hoàn thiện cơ chế, chính sách, thay đổi tư duy về phát triển nhà ở. Bộ Xây dựng đã đề xuất các cơ chế, chính sách mới vào Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), dự kiến trình Quốc hội thông qua vào kỳ họp tháng 10/2026.

Trong đó tập trung vào việc định hướng chuyển đổi mạnh tư duy về nhà ở, từ chỗ chủ yếu phát triển nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời cả nhà thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê.

Nhà ở cho thuê được xác định là phân khúc chiến lược, dài hạn, phục vụ đông đảo người dân, nhất là công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang. Bộ sẽ nghiên cứu các chính sách, cơ chế ưu đãi vượt trội về đất đai và tài chính để các doanh nghiệp dễ tiếp cận quỹ đất và nguồn vốn tín dụng phát triển các dự án này.

Bên cạnh nhà ở để bán, cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, nhất là mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, vùng động lực và các hành lang kinh tế quan trọng khác.

Với nhóm nhiệm vụ thứ hai, Bộ Xây dựng đang phối hợp rà soát, sửa đổi, bổ sung, ban hành theo thẩm quyền các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về nhà ở cho thuê. Đặc biệt là chú trọng tiêu chuẩn về an toàn phòng cháy, chữa cháy đối với nhà ở cho thuê có quy mô nhỏ và vừa.

Thứ ba, Bộ sẽ phối hợp với địa phương (trước hết gồm Hà Nội, TP HCM, Đồng Nai, Hải Phòng, Đà Nẵng) để xác định nhu cầu nhà ở cho thuê theo đối tượng và nhu cầu của các bộ, các cơ quan trực thuộc Trung ương làm cơ sở quy hoạch, phân bổ nguồn lực, tránh lệch pha cung cầu. Trên cơ sở đó, tham mưu Chính phủ giao chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê cho các địa phương trên cả nước. 

Bộ cũng phối hợp đề xuất cơ chế phù hợp để huy động, phân bổ, sử dụng ngân sách nhà nước, nguồn lực xã hội cho phát triển nhà ở cho thuê và cơ chế vận hành quản lý, gồm cả quản lý kinh doanh, thương mại tại các khu nhà ở cho thuê. 

Để phát triển mạnh phân khúc này, Bộ Xây dựng đề nghị UBND các tỉnh, thành phố điều tra, khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê trên địa bàn theo hướng cụ thể đối với các nhóm đối tượng khác nhau như cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang, công nhân, sinh viên… tại từng khu vực. Từ đó xây dựng kế hoạch, bố trí nguồn vốn đầu tư. 

Đồng thời, đề nghị các địa phương rà soát quy hoạch, bố trí quỹ đất phù hợp để đầu tư xây dựng nhà ở cho thuê, đặc biệt là các khu công nghiệp, khu vực tập trung dân cư đông, bằng nguồn vốn đầu tư công, quỹ nhà ở địa phương hoặc nguồn vốn đầu tư tư. 

"Thực tế cơ chế chính sách hiện nay cũng đã có, chúng ta có thể từng bước thực hiện. Thời gian tới đây, Bộ sẽ tập trung sửa đổi cơ chế chính sách để có những ưu đãi vượt trội hơn nữa nhằm đẩy mạnh phân khúc nhà ở cho thuê", ông Hoàng nói thêm.