Bộ Tài chính vừa có báo cáo số 9584/BTC-PTHT ngày 7/7/2026 về tình hình phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công nguồn ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2026 - lũy kế đến hết ngày 2/7/2026.
Cụ thể, có 8 bộ, cơ quan và 23 địa phương có tỷ lệ giải ngân đạt từ mức bình quân chung cả nước. Trong đó, một số bộ và địa phương đạt tỷ lệ giải ngân tốt với khối lượng vốn lớn (lũy kế giải ngân 6 tháng trên 15 nghìn tỷ đồng) như: Bộ Quốc phòng (26,4 nghìn tỷ đồng), Bộ Công an (22,1 nghìn tỷ đồng), Thành phố Hà Nội (63,9 nghìn tỷ đồng), Thành phố Hồ Chí Minh (51,3 nghìn tỷ đồng), Thành phố Hải Phòng (16,6 nghìn tỷ đồng).
Còn 25 bộ, cơ quan trung ương và 11 địa phương có tỷ lệ giải ngân dưới bình quân chung cả nước; trong đó, một số bộ, cơ quan trung ương có tỷ lệ giải ngân dưới 5% và chưa giải ngân (gồm: Liên minh Hợp tác xã Việt Nam; Bộ Dân tộc và Tôn giáo; Ngân hàng Nhà nước Việt Nam; Kiểm toán Nhà nước; Bộ Khoa học và Công nghệ; Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam…).
25 bộ, cơ quan trung ương và 11 địa phương có tỷ lệ giải ngân dưới bình quân chung cả nước. (Ảnh: Báo điện tử Chính phủ)
Nếu không tính 5% kế hoạch vốn đầu tư công ngân sách địa phương (tương đương 32.511 tỷ đồng) thực hiện tiết kiệm để dự kiến đầu tư cho đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, số giải ngân đến hết ngày 2/7/2026 của cả nước đạt 37% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao (975.522,8 tỷ đồng).
Bộ Tài chính cho biết, tổng kế hoạch đầu tư công vốn NSNN năm 2026 đã được Thủ tướng Chính phủ giao là 1.008.034,2 tỷ đồng; bao gồm: vốn ngân sách trung ương (NSTW) là 357.807,6 tỷ đồng và vốn ngân sách địa phương (NSĐP) là 650.226,6 tỷ đồng. Tổng số vốn còn lại chưa phân bổ thuộc thẩm quyền của Chính phủ là 83.216,4 tỷ đồng.
Kế hoạch vốn cân đối NSĐP năm 2026 các địa phương giao tăng so với kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao (theo số liệu cập nhật đến thời điểm báo cáo) là 14.709,6 tỷ đồng.
Theo báo cáo của các bộ, cơ quan trung ương và địa phương, tiến độ giải ngân hiện vẫn chịu ảnh hưởng bởi nhiều khó khăn. Nổi bật là tình trạng thiếu nguồn cung vật liệu xây dựng, chưa đáp ứng kịp nhu cầu gia tăng trong giai đoạn đẩy mạnh đầu tư công và việc điều phối nguồn vật liệu giữa các vùng còn chưa đồng đều.
Bên cạnh đó, giá xăng dầu và chi phí vận chuyển biến động làm phát sinh chênh lệch chi phí, buộc nhiều dự án phải điều chỉnh hợp đồng.
Công tác giải phóng mặt bằng tiếp tục là điểm nghẽn khi còn vướng mắc trong xác định nguồn gốc đất, đơn giá và phương án bồi thường, khiến nhiều dự án chưa thể triển khai theo kế hoạch.
Ngoài ra, năng lực và trách nhiệm của một bộ phận chủ đầu tư, ban quản lý dự án và nhà thầu còn hạn chế; một số xã, phường thiếu cán bộ phụ trách đầu tư công, phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ.
Việc lập kế hoạch chưa sát với nhu cầu và khả năng thực hiện, chất lượng chuẩn bị đầu tư của một số dự án chưa cao cũng dẫn đến phải điều chỉnh dự án hoặc hoàn trả kế hoạch vốn, ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân.
Để thúc đẩy giải ngân trong những tháng cuối năm, Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và địa phương tiếp tục phát huy vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu; kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc theo thẩm quyền hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, giải quyết.
Các chuyên gia nhìn nhận để có thể đạt mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên trong giai đoạn 2026-2030, Việt Nam cần một cú hích từ khu vực doanh nghiệp tư nhân. Và để làm được điều này cần có những cải cách về thể chế và khơi thông các nguồn lực phát triển.
Bên cạnh lãi suất cho vay, mặt bằng lãi suất huy động cũng được nhiều doanh nghiệp nhìn nhận là một rào cản đối với mục tiêu tăng trưởng.
Nửa đầu năm 2026 khép lại với nhiều điểm sáng về tăng trưởng khi GDP duy trì mức cao, đầu tư và tiêu dùng tiếp tục cải thiện. Tuy nhiên, phía sau những con số tích cực là hàng loạt biến số cần theo dõi như nhập siêu gia tăng, lãi suất, áp lực tỷ giá và sự phân hóa của dòng tiền trên các kênh đầu tư. Trong bối cảnh đó, câu hỏi được thị trường quan tâm là: dòng tiền sẽ dịch chuyển như thế nào trong nửa cuối năm và đâu sẽ là những kênh tài sản hưởng lợi?
Nhấn mạnh sàn giao dịch carbon trong nước đã vận hành thí điểm cuối tháng 6, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu doanh nghiệp kiểm kê phát thải, minh bạch hóa dữ liệu môi trường và chủ động tham gia thị trường carbon.
