Vàng và USD. (Ảnh: Reuters).
Vào ngày 20/2, Tòa án Tối cao Mỹ phán quyết rằng thuế quan do Tổng thống Donald Trump ban hành dựa theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) là bất hợp pháp.
Phán quyết này đã vô hiệu hóa một loạt loại thuế quan, bao gồm thuế đối ứng áp dụng với hầu hết các đối tác thương mại của Mỹ, cũng như thuế áp đặt lên Trung Quốc, Mexico và Canada vì nạn buôn lậu ma túy fentanyl.
Các mức thuế sâu rộng mà ông Trump ban hành theo IEEPA từng khiến các thị trường toàn cầu rúng động. Việc chúng bất ngờ bị hủy bỏ cũng khiến giá các tài sản biến động đáng kể, đặc biệt là trong bối cảnh Nhà Trắng nhanh chóng công bố mức thuế toàn cầu mới 15%.
Dưới đây là diễn biến của một số loại tài sản đáng chú ý, từ cổ phiếu, vàng cho đến bitcoin:
Ban đầu, thị trường chứng khoán Mỹ có phản ứng tích cực sau phán quyết của Tòa án Tối cao. Cả ba chỉ số chính bao gồm S&P 500, Dow Jones và Nasdaq đều bật tăng trong phiên 20/2. Đây là điều dễ hiểu, bởi hoạt động của nhiều doanh nghiệp Mỹ có mối liên hệ mật thiết với thương mại toàn cầu, ví dụ như Apple hay Amazon.
Tuy nhiên, động lực có vẻ khó có thể duy trì lâu khi nhà đầu tư xem xét những ẩn số mới của chính sách thương mại Mỹ.
Ví dụ, vào ngày 21/2, ông Trump tuyên bố mức thuế toàn cầu mới 15% sẽ có hiệu lực “ngay lập tức”, nhưng đến giờ vẫn chưa rõ liệu ông đã ký kết sắc lệnh hay văn bản chính thức nào để ban hành thuế quan hay chưa, tờ CNBC chỉ ra.
Ngoài ra, ông Trump cũng cảnh báo Mỹ sẽ áp đặt thêm thuế quan trong vài tháng tới.
Vào tối 22/2 theo giờ Mỹ, các hợp đồng tương lai chỉ số chứng khoán Mỹ đồng loạt giảm điểm. Dow Jones futures sụt 300 điểm, tương ứng mức giảm 0,6%. S&P 500 futures và Nasdaq-100 futures lần lượt rớt 0,7% và gần 1%.
Sự không chắc chắn xoay quanh chính sách thương mại của Nhà Trắng đang gây áp lực lên chứng khoán Mỹ, nhưng lại tạo ra lực đẩy cho các kim loại quý như vàng và bạc.
Vào sáng 23/2 theo giờ Việt Nam, giá vàng giao ngay có lúc tăng 1,2% lên 5.163,6 USD/ounce, đạt mức cao nhất trong hơn ba tuần. Trong khi đó, giá vàng giao tháng 4 tăng 2% lên 5.184,9 USD/ounce.
Giá bạc giao ngay bật tăng 3,1% lên 87,1 USD/ounce, chạm mức đỉnh trong hai tuần. Giá platinum tăng 1,2% lên 2.182,6 USD/ounce.
Trong những giai đoạn bối cảnh kinh tế vĩ mô bất ổn, nhà đầu tư có xu hướng tìm đến các tài sản an toàn. Vàng và kim loại quý thường là những lựa chọn hàng đầu.
Ngoài kế hoạch thuế quan của Nhà Trắng, nhà đầu tư còn đang lo ngại về căng thẳng địa chính trị ở Trung Đông. Tuần trước, ông Trump kêu gọi Iran lập thỏa thuận về chương trình hạt nhân của nước này, đồng thời cảnh báo “những chuyện tồi tệ” có thể xảy ra nếu Tehran từ chối.
Chỉ số USD, thước đo sức mạnh của đồng bạc xanh so với các đồng tiền chủ chốt khác, giảm 0,13% trong ngày 20/2 và tiếp tục suy yếu trong ngày 23/2 do nhà đầu tư lo ngại nguồn thu từ thuế quan giảm sẽ khiến tình hình nợ công và thâm hụt ngân sách của Mỹ càng thêm trầm trọng.
Ngoài ra, thị trường cũng đang quan sát phản ứng từ các đối tác thương mại của Mỹ sau khi thuế quan bị tòa án phán vô hiệu. Phái đoàn Ấn Độ đã hoãn chuyến thăm thủ đô Washington - vốn nhằm hoàn tất thỏa thuận thương mại tạm thời giữa hai bên.
Ngoài vấn đề thuế quan, trong thời gian gần đây đồng bạc xanh còn chịu áp lực từ sự phân hóa giữa chính sách tiền tệ của Mỹ và thế giới. Một số ngân hàng trung ương lớn đang giữ nguyên lãi suất hoặc phát tín hiệu sẽ tăng lãi suất, nhưng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) được kỳ vọng sẽ tiếp tục cắt giảm.
Bitcoin từng được mệnh danh là “vàng kỹ thuật số” và là công cụ để phòng ngừa sự mất giá của tiền tệ. Tuy nhiên, bitcoin lại đang mất giá cùng với USD, trái ngược với diễn biến khả quan của giá vàng.
Trong phiên giao dịch đầu tuần, bitcoin có lúc giảm 4,8% xuống gần 64.300 USD - mức thấp nhất kể từ ngày 6/2. Những đồng tiền mã hóa khác còn diễn biến tiêu cực hơn. Ethereum - đồng tiền mã hóa lớn thứ hai sau bitcoin - sụt 5,2%.
Trong vòng 24 giờ qua, vốn hóa của thị trường mã hóa đã mất 100 tỷ USD, theo dữ liệu từ CoinGecko. Dữ liệu của Deribit, một sàn giao dịch tiền mã hóa phái sinh, cho thấy các công cụ phòng hộ bitcoin đang tập trung quanh mức giá 60.000 USD.
Bà Caroline Mauron, đồng sáng lập của Orbit Markets, cho biết: “Thị trường tiền mã hóa vẫn đang trong trạng thái rất dễ bị tổn thương, các nhà giao dịch kỳ vọng 60.000 USD là ngưỡng hỗ trợ của bitcoin.
Bất ổn vĩ mô đang gây áp lực lên thị trường, từ căng thẳng địa chính trị với Iran đến những biến động mạnh về thuế quan của Mỹ. Rất có thể ngưỡng này có thể bị thử thách lần nữa”.
Ngày 22/2, các đặc vụ Cơ quan Mật vụ Mỹ đã bắn hạ một người đàn ông đang tìm cách xâm nhập trái phép vào khu vực an ninh tại Mar-a-Lago, khu bất động sản của Tổng thống Trump ở Palm Beach, bang Florida.
Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer khẳng định các thỏa thuận thương mại của chính quyền Tổng thống Donald Trump vẫn có hiệu lực và kêu gọi các quốc gia đối tác giữ vững cam kết.
Diễn biến này xảy ra sau khi Toà án Tối cao Mỹ phán quyết thuế đối ứng và một số thuế quan khác của Tổng thống Donald Trump là bất hợp pháp.
Các đối tác thương mại của Mỹ ở châu Á bắt đầu lo ngại về những bất ổn mới sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố sẽ áp thuế quan tạm thời.