Phát biểu tại Hội nghị "Tăng cường khả năng tiếp cận vốn tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa" diễn ra sáng 18/9, Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Nguyễn Ngọc Cảnh, cho biết tính đến ngày 28/8, dư nợ tín dụng đối với nền kinh tế đạt gần 20,5 triệu tỷ đồng, tăng 10,24% so với cuối năm 2025.
Riêng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), hiện có trên 100 tổ chức tín dụng có phát sinh dư nợ đối với SME, dư nợ tín dụng đạt trên 4,1 triệu tỷ đồng, tăng 12,4% so với cuối năm 2025 (cao hơn so với tăng trưởng tín dụng chung của nền kinh tế 10,24%) và chiếm khoảng 20% tổng dư nợ của nền kinh tế.
Phó Thống đốc NHNN Nguyễn Ngọc Cảnh. (Ảnh: Cổng TTĐT NHNN).
Cùng với quy mô tín dụng dành cho doanh nghiệp SME tiếp tục tăng, các ngân hàng đang mở rộng chương trình cho vay ưu đãi đối với khu vực này.
Thực hiện chỉ đạo của NHNN trong tháng 8/2026, sau hơn một tháng, số ngân hàng tham gia đã tăng từ 4 lên 19 ngân hàng, với tổng quy mô các chương trình, sản phẩm tín dụng ưu đãi trên 407.000 tỷ đồng, so với 220.000 tỷ đồng đăng ký ban đầu.
Các khoản vay được áp dụng lãi suất thấp hơn tối thiểu 1%/năm so với lãi suất cho vay bình quân cùng kỳ hạn; một số chương trình ưu đãi thấp hơn 1-2%/năm.
Đánh giá về những thuận lợi của doanh nghiệp SME khi vay vốn, ông Nguyễn Xuân Bắc, Phó Vụ trưởng phụ trách Vụ Tín dụng (NHNN), cho hay hệ số rủi ro đối với khoản phải đòi của SME được quy định ở mức 85 - 90%, thấp hơn mức từ 100% trở lên đối với doanh nghiệp khác, qua đó góp phần tạo điều kiện mở rộng tín dụng cho SME.
Tuy nhiên, khả năng tiếp cận vốn vẫn còn điểm nghẽn do nhiều SME có quy mô nhỏ, vốn chủ sở hữu hạn chế, năng lực quản trị chưa đồng đều; thông tin tài chính, dòng tiền chưa đầy đủ, minh bạch và phương án kinh doanh chưa đủ khả thi.
Thời gian tới, NHNN định hướng tiếp tục hướng tín dụng vào sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên, trong đó có SME. Các tổ chức tín dụng được yêu cầu cải tiến quy trình, tăng cường chia sẻ dữ liệu và đánh giá tín dụng dựa nhiều hơn vào phương án kinh doanh, dòng tiền, lịch sử tín dụng, năng lực quản trị, từng bước giảm phụ thuộc vào tài sản bảo đảm.
Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn. (Ảnh: Cổng TTĐT NHNN).
Kết luận Hội nghị, Thống đốc NHNN Phạm Đức Ấn yêu cầu các đơn vị thuộc NHNN tiếp tục rà soát, hoàn thiện cơ chế chính sách tín dụng ngân hàng, tạo điều kiện tháo gỡ khó khăn cho SME tiếp cận vốn, đồng thời thực hiện tổng hợp kiến nghị để xử lý.
NHNN tiếp tục chủ động nghiên cứu xây dựng đề án thí điểm phân tích dữ liệu dòng tiền phục vụ hoạt động thông tin tín dụng nhằm nâng cao khả năng tiếp cận vốn đối với SME, triển khai hiệu quả các chương trình tín dụng đối với các đối tượng ưu tiên trong đó có SME.
Đối với các tổ chức tín dụng, Thống đốc đề nghị cần chủ động nắm bắt nhu cầu vốn, đồng hành cùng doanh nghiệp; tiếp tục cải tiến quy trình, thủ tục cho vay, rút ngắn thời gian xét duyệt trên cơ sở tuân thủ quy định pháp luật.
Đặc biệt, nghiên cứu phương thức đánh giá tín dụng trên cơ sở phương án sản xuất, kinh doanh, dòng tiền, lịch sử tín dụng, năng lực quản trị và dữ liệu của doanh nghiệp, phù hợp với khả năng kiểm soát rủi ro của từng tổ chức tín dụng và quy định của pháp luật.
Thống đốc yêu cầu thẩm định và giám sát khoản vay, từng bước giảm sự phụ thuộc vào tài sản bảo đảm, tăng cường đánh giá dựa trên dòng tiền và chuỗi giá trị. Đồng thời, nghiên cứu, phát triển và đa dạng hóa sản phẩm tín dụng phù hợp với đặc thù SME và từng ngành, lĩnh vực.
Bên cạnh tín dụng truyền thống, các tổ chức tín dụng cần tiếp tục phát triển các hình thức tài trợ phù hợp như bảo lãnh, bao thanh toán, cho thuê tài chính, tài trợ chuỗi cung ứng và các sản phẩm tài chính số.
Song song với đó, các tổ chức tín dụng cần tiếp tục thực hiện quyết liệt các giải pháp tiết giảm chi phí hoạt động, tăng năng suất, đẩy mạnh số hóa để ổn định và phấn đấu giảm lãi suất cho vay, đẩy mạnh hợp tác với các tổ chức quốc tế để tăng cường các nguồn vốn ưu đãi với lãi suất thấp giúp giảm chi phí vay vốn cho SME.
