Chính phủ mới đây đã ban hành Nghị định số 339/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực xây dựng, quản lý công trình hạ tầng kỹ thuật, quản lý, phát triển nhà, kinh doanh bất động sản. Chính sách có hiệu lực thi hành từ ngày 26/8, thay thế cho Nghị định số 16/2022/NĐ-CP. 

Trong đó quy định rõ việc xử phạt vi phạm quy định về kinh doanh nhà ở, công trình xây dựng có sẵn đưa vào kinh doanh.

Cụ thể, phạt tiền từ 600 - 800 triệu với một trong các hành vi: không công khai thông tin về việc thế chấp nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng, quyền sử dụng đất, dự án bất động sản đưa vào kinh doanh. 

Bán, cho thuê mua, cho thuê nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng không đúng đối tượng được mua, thuê, thuê mua nhà ở, công trình xây dựng có sẵn của doanh nghiệp kinh doanh bất động sản. 

Phạt tiền từ 600 - 800 triệu với hành vi thu tiền trong bán, cho thuê, cho thuê mua nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng có sẵn không đúng quy định. 

Phạt tiền từ 800 triệu đến 1 tỷ với hành vi đưa nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn trong công trình xây dựng vào kinh doanh nhưng không đủ điều kiện theo quy định. 

Biện pháp khắc phục hậu quả là buộc công khai thông tin theo quy định, buộc hoàn trả khách hàng toàn bộ số tiền đã thu không đúng quy định và kèm theo khoản lợi tức phát sinh từ số tiền đã thu. 

Đối với hành vi vi phạm quy định về kinh doanh nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai, phạt tiền từ 260 - 300 triệu với chủ đầu tư dự án bất động sản có một trong các hành vi sau đây:

Không có văn bản chấp thuận của ngân hàng về việc bảo lãnh nghĩa vụ tài chính của chủ đầu tư đối với bên mua, thuê mua nhà ở trước khi bán, cho thuê mua nhà ở. Không gửi bản sao văn bản cam kết bảo lãnh cho bên mua, thuê mua khi ký kết hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở. Không cung cấp thư bảo lãnh cho bên mua, thuê mua trong thời hạn quy định hoặc theo thỏa thuận trong hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở (trừ trường hợp bên mua, thuê mua từ chối việc bảo lãnh), 

Phạt tiền từ 600 - 800 triệu với chủ đầu tư có một trong các hành vi: thu tiền đặt cọc từ bên đặt cọc để mua, thuê mua nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai không đúng quy định.

Thu tiền trong bán, cho thuê mua nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai không đúng quy định. Sử dụng tiền thu từ bên mua, thuê mua nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai không đúng quy định.  

Mức phạt tiền 600 - 800 triệu cũng được áp dụng với chủ đầu tư không công khai thông tin việc thế chấp nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai đưa vào kinh doanh. Bán, cho thuê mua, cho thuê nhà ở, công trình xây dựng không đúng đối tượng được mua, thuê, thuê mua nhà ở, công trình xây dựng hình thành trong tương lai. 

Phạt tiền từ 800 triệu - 1 tỷ đồng với hành vi của chủ đầu tư đưa nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai vào kinh doanh nhưng không đủ điều kiện theo quy định. 

Biện pháp khắc phục hậu quả là buộc có chấp thuận bảo lãnh của ngân hàng (trừ khi hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở đã chấm dứt hiệu lực hoặc nhà ở đã được bàn giao). Buộc cung cấp thư bảo lãnh trong trường hợp đang thực hiện hợp đồng kinh doanh bất động sản và bên mua, bên thuê mua có yêu cầu.

Buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp là khoản tiền lãi phát sinh từ số tiền đã thu không đúng quy định, số tiền đã sử dụng không đúng quy định (nếu có). Buộc hoàn trả khách hàng toàn bộ số tiền đã thu không đúng quy định, số tiền sử dụng không đúng quy định (nếu có) kèm theo khoản lợi tức phát sinh. 

Đối với vi phạm quy định về kinh doanh quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án bất động sản, phạt tiền từ 120 - 180 triệu với bên chuyển nhượng có hành vi không theo dõi, đôn đốc, giám sát bên nhận chuyển nhượng thực hiện việc xây dựng nhà ở theo tiến độ, thiết kế, quy hoạch chi tiết được phê duyệt, giấy phép xây dựng và thỏa thuận theo hợp đồng.  

Phạt tiền từ 600 - 800 triệu với chủ đầu tư không công khai thông tin việc thế chấp quyền sử dụng đất đưa vào kinh doanh; thu tiền chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án bất động sản không đúng quy định.

Phạt tiền từ 800 triệu đến 1 tỷ với chủ đầu tư có một trong các hành vi sau đây: chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án bất động sản cho cá nhân tự xây dựng nhà ở khi chưa đáp ứng đủ các điều kiện, yêu cầu theo quy định. Chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lại quyền sử dụng đất đã có hạ tầng kỹ thuật trong dự án cho tổ chức không đáp ứng các điều kiện, yêu cầu theo quy định. 

Đối với vi phạm quy định của chủ đầu tư về chuyển nhượng dự án bất động sản, phạt tiền từ 120 - 180 triệu với hành vi không theo dõi và không thông báo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền về hành vi vi phạm pháp luật trong việc sử dụng đất, đầu tư xây dựng của bên nhận chuyển nhượng.

Phạt tiền từ 600 - 800 triệu với hành vi chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản theo quy định.  

Phạt tiền từ 800 triệu đến 1 tỷ với một trong các hành vi sau đây: Chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án bất động sản khi dự án, phần dự án bất động sản chuyển nhượng chưa đáp ứng các điều kiện, nguyên tắc theo quy định. Chuyển nhượng toàn bộ hoặc một phần dự án không đúng hình thức, phạm vi kinh doanh. 

Hình thức xử phạt bổ sung là đình chỉ hoạt động kinh doanh bất động sản từ 3 - 6 tháng với chủ đầu tư vi phạm.

Liên quan đến vi phạm quy định về hợp đồng trong kinh doanh bất động sản, phạt tiền từ 180 - 260 triệu với một trong các hành vi sau đây: chủ đầu tư dự án, doanh nghiệp kinh doanh bất động sản không sử dụng hợp đồng mẫu trong kinh doanh bất động sản hoặc sử dụng hợp đồng không đầy đủ các nội dung chính theo quy định.

Chủ đầu tư ký hợp đồng bán, cho thuê mua căn hộ chung cư, công trình xây dựng hoặc phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng không xác định rõ các nội dung theo quy định.

Chủ đầu tư không xác nhận vào hợp đồng chuyển nhượng theo quy định hoặc xác nhận không đúng quy định; thu tiền từ khách hàng khi thực hiện xác nhận vào hợp đồng chuyển nhượng. Nội dung thỏa thuận đặt cọc không ghi rõ giá bán, cho thuê mua nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng hình thành trong tương lai.  

Bên cạnh đó, phạt tiền từ 260 - 300 triệu với hành vi ký hợp đồng mua bán nhà ở, công trình xây dựng, phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng không gắn với quyền sử dụng đất.

Phạt tiền từ 300 - 500 triệu với chủ đầu tư, doanh nghiệp kinh doanh bất động sản không tuân thủ các quy định về giá bán, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê mua bất động sản, dự án bất động sản trong trường hợp nhà nước có quy định về giá. 

Phạt tiền từ 800 triệu đến 1 tỷ đồng với hành vi chuyển nhượng hợp đồng mua bán, thuê mua nhà ở, công trình xây dựng không bảo đảm các điều kiện theo quy định.